Πριν το ξημέρωμα της Πέμπτης 21 Φεβρουαρίου, η πανσέληνος θα αλλάξει το χρώμα της σε μια ευχάριστη σκιά του κόκκινου και ενδεχομένως τουρκουάζ. Θα είναι μια ολική έκλειψη σελήνης, η τελευταία μέχρι το Δεκέμβριο του 2010, ορατή από την Δυτική Ασία, την Ευρώπη και την Αμερική.

Το μέγιστο της έκλειψης, και η μέγιστη ομορφιά της, θα είναι στις 5:26 π.μ της Πέμπτης. Από την Ελλάδα θα δούμε το περισσότερο και το καλύτερο μέρος της έκλειψης. Μην ξεχνάτε ότι ο ήλιος θα ανατείλει στις 7:21 και ότι η σελήνη θα είναι αρκετά χαμηλά στο τελευταίο μέρος της έκλειψης. Έτσι κι’ αλλιώς, το φεγγάρι πάντοτε παίρνει ένα κοκκινωπό χρώμα όταν χαμηλώνει στον ορίζοντα.

 Προεπισκόπηση της έκλειψης (το γράφημα είναι του καλλιτέχνη Larry Koehn).

Μια έκλειψη σελήνης συμβαίνει όταν το φεγγάρι περνά μέσα από την σκιά της γης. Να περιμένετε το φεγγάρι να γίνει ακόμα πιο ωχρό από το συνηθισμένο. Στην πραγματικότητα μεταμορφώνεται σε μια σφαίρα με ζωηρό κόκκινο χρώμα.

Γιατί κόκκινο;  Αυτό είναι το χρώμα της γήινης σκιάς.

Οι περισσότερες σκιές που βλέπουμε είναι μαύρες ή γκρίζες; Βγείτε έξω μια ηλιόλουστη ημέρα και διαπιστώσετε το οι ίδιοι. Η γήινη σκιά είναι διαφορετική, επειδή, αντίθετα με εσάς, η γη έχει ατμόσφαιρα. Το λεπτό στρώμα του σκονισμένου αέρα που περιβάλλει τον πλανήτη μας κοκκινίζει και ανακατευθύνει το φως του ήλιου, γεμίζοντας το σκοτάδι πίσω από τη γη με την λάμψη ενός κόκκινου ηλιοβασιλέματος.  Η ακριβής απόχρωση,  από το φωτεινό πορτοκαλί μέχρι το κόκκινο του αίματος είναι δυνατή. Εξαρτάται από την απρόβλεπτη κατάσταση της ατμόσφαιρας κατά την διάρκεια της έκλειψης. « Μόνο η σκιά το ξέρει.»

Η διάρκεια της ολικής φάσης είναι λιγότερο από μία ώρα. Τα πρώτα σημάδια του κόκκινου θα εμφανιστούν περίπου στις 5 π.μ., προμηνύοντας μια αφθονία  χάλκινων χρωμάτων που θα βάψουν την επιφάνεια του φεγγαριού, από τους κρατήρες, τα βουνά, μέχρι και τις πέτρες, και που θα αρχίζουν να χάνονται μετά τις 6:00 π.μ. Κανένα ειδικό φίλτρο ή τηλεσκόπιο δεν απαιτείται για να δει κανείς αυτό το θεαματικό φαινόμενο. Είναι μια φωτεινή και ήρεμη επίδειξη,  ορατή το ίδιο καλά από τις πόλεις όσο και από την ύπαιθρο.

Ενώ θα παρατηρείτε, να έχετε τον νου σας για ένα άλλο χρώμα:  το τουρκουάζ. Παρατηρητές διάφορων πρόσφατων σεληνιακών εκλείψεων έχουν αναφέρει την εμφάνιση αναλαμπών από τουρκουάζ πριν ή μετά την εμφάνιση του κόκκινου της ολικής φάσης

Η πηγή του τουρκουάζ είναι το όζον. Ο ερευνητής εκλείψεων,  Δρ. Richard Keen του Πανεπιστημίου    του Κολοράντο   εξηγεί: "Κατά τη διάρκεια μιας έκλειψης σελήνης, το μεγαλύτερο μέρος του φωτός που φωτίζει το φεγγάρι περνάει μέσω της στρατόσφαιρας όπου κοκκινίζει εξαιτίας της διασκόρπισής του. Όμως, το φως που περνάει μέσω της ανώτερης στρατόσφαιρας διαπερνά το στρώμα όζοντος, το οποίο απορροφά το κόκκινο φως και καθιστά στην πραγματικότητα την ακτίνα φωτός πιο μπλε." Αυτό μπορεί να φανεί σαν μαλακό μπλε περιθώριο γύρω από τον κόκκινο πυρήνα της σκιάς της γης.

Για να δείτε το τουρκουάζ στις 21 Φεβρουαρίου,  συμβουλεύει, " κοιτάξτε κατά τη διάρκεια των πρώτων και τελευταίων λεπτών της ολικότητας." Αυτό θα είναι  γύρω στις 5:01 π.μ. και στις 5:51.

Κόκκινο σαν αίμα, ζωηρό πορτοκαλί, ελαφρύ τουρκουάζ, απαλό τουρκουάζ: είναι όλα όμορφα. Ας ευχηθούμε ότι ο καιρός θα βοηθήσει στην απόλαυση αυτού του θεάματος της φύσης!

Πηγή: NASA

Επιμέλεια: Αντώνης Παντελίδης